Profiel

Elke dag zetten ruim 4.000 medewerkers zich in voor een veiliger, betrouwbaarder, punctueler en duurzamer spoornetwerk. We doen dat met veel aandacht voor de invloed op mens, milieu en samenleving.

Voeg toe aan Mijn verslag Toegevoegd aan Mijn verslag

Organisatie en activiteiten

ProRail, verantwoordelijk voor het spoorwegnet van Nederland, verdeelt de ruimte op het spoor, regelt het treinverkeer, bouwt en beheert stations en legt nieuwe sporen aan. We onderhouden en beheren de bestaande hoofdspoorweginfrastructuur en zijn verantwoordelijk voor de veiligheid op en rond het spoor.

Het spoor is essentieel voor het drukbevolkte Nederland en de ons omringende landen. Met relatief weinig ruimtebeslag maken wij elke dag 1,1 miljoen treinreizen mogelijk en worden jaarlijks door een kleine 43 vervoerders zo’n 51 miljard tonkilometers verreden.

Naast dat ProRail beheerder is van het Nederlandse spoorwegnet, transporteert het vanuit die hoedanigheid elektriciteit van de energieleverancier naar treinen. Dit is één van de verplichte diensten die ProRail moet aanbieden vanuit de Spoorwegwet. Het tractie-energievoorzieningssysteem bestaat uit tractie-onderstations, kabels, bovenleidingen en spoorstaven. De elektriciteit, die wordt ingekocht bij een energieleverancier, wordt via het net van de openbare netbeheerder getransporteerd naar het tractie-onderstation van ProRail. Vanaf daar verzorgt ProRail het transport van elektriciteit via de bovenleiding naar de treinen.

Missie

Wij verbinden mensen, steden en bedrijven per spoor, nu en in de toekomst. Wij maken aangenaam reizen en duurzaam vervoer mogelijk

Strategie

Onze strategische doelstellingen:

  • Veilig spoor – Veiligheid op 1 door het terugdringen van roodseinpassages, het beperken van het aantal riskante en onbeveiligde overwegen en voorwaarden scheppen voor veilig werken.

  • Betrouwbaar spoor – Voorkomen van vermijdbare verstoringen, door meer en beter preventief onderhoud te laten plegen aan het spoor, alert te reageren bij verstoringen en scherpe analyses te maken van terugkerende storingen.

  • Punctueel spoor – 95%, niet lager dan 85%, door een goed uitvoerbare dienstregeling en door de prestaties op het spoor samen met vervoerders te verbeteren.

  • Duurzaam spoor – CO₂-ladder 5, 30% efficiënter energieverbruik door meer innovatieve spoortechnologie in te zetten, duurzame materialen te gebruiken en duurzame stations te ontwikkelen.

  • Transparantie – Zichtbaar maken wat we doen, waarom en met welk resultaat. Dat doen we onder meer door onze dagelijkse prestaties te laten zien via het online dashboard.

Mens, milieu en samenleving

ProRail werkt actief aan een goede leefomgeving in en rondom het spoor. Conform wet- en regelgeving beperken we overlast zoals geluid en trillingen. We voeren energiezuinige technologieën in, gebruiken grondstoffen die het milieu zo min mogelijk belasten en scheiden en recyclen ons afval. Ook zetten we ons in voor natuurbehoud. Met het beheer van 3.200 hectare spoorbermen en de bouw van ecoducten en faunapassages ondersteunen wij het behoud en de ontwikkeling van biodiversiteit. Ook onderzoeken we de mogelijke gevolgen van klimaatverandering voor het spoor en hoe we daarop kunnen anticiperen.

Uiteraard hecht ProRail veel belang aan efficiency en lagere kosten, in de bedrijfsvoering én in het werk aan het spoor. In onze bedrijfsbeslissingen maken we een afweging tussen sociale, milieu- en (bedrijfs)economische elementen. We doen dit zo transparant mogelijk en betrekken onze stakeholders bij deze processen.

Betrokken werkgever

We zijn een betrokken werkgever en vinden het belangrijk dat onze medewerkers een goede balans hebben tussen werk en privé. Ook zijn we een doelgerichte organisatie met een gezonde personeelsopbouw. Vakmanschap, betrokkenheid, flexibiliteit en het enthousiasme van onze medewerkers zijn essentieel – en daarom investeren we daar elk jaar opnieuw in.

Werkgebied

Ons werkgebied is het spoor in Nederland en de aansluitingen op het spoor in het buitenland. We werken vanuit vier regio’s: Randstad Noord, Randstad Zuid, Noordoost en Zuid. Ons hoofdkantoor staat in Utrecht. Daarnaast zijn er vier regiokantoren: Amsterdam, Rotterdam, Zwolle en Eindhoven. Verspreid over het land hebben we dertien verkeersleidingposten van waaruit het treinverkeer wordt bestuurd. Er zijn zes uitruklocaties voor incidentenbestrijding.

Juridische structuur

ProRail is een besloten vennootschap: ProRail B.V. Via Railinfratrust B.V is de Nederlandse Staat 100% aandeelhouder van ProRail. Het aandeelhouderschap is ondergebracht bij het ministerie van Infrastructuur en Milieu. ProRail heeft een belang van 50% in Keyrail B.V., de voormalige exploitant van de Betuweroute. Per 1 juli 2015 heeft de overgang van het personeel en de beheeractiviteiten van de Betuweroute vanuit Keyrail B.V. plaatsgevonden; de juridische afwikkeling is voorzien voor 2017. Daarnaast heeft ProRail een belang van 50% in Relined B.V. Deze organisatie exploiteert een landelijk dekkend glasvezelnetwerk. Een groot deel van dit netwerk ligt langs het spoor. In februari 2017 heeft ProRail dit belang afgestoten.

Juridisch speelveld

ProRail staat breed in de belangstelling van haar omgeving, reizigers, vervoerders en toezichthouders. Denk daarbij aan het toezicht op de gebruiksvergoedingssystematiek waar de Autoriteit Consument en Markt nauwlettend toezicht pleegt. Maar ook het toezicht door de Inspectie Leefomgeving en Transport die na zorgvuldig feitenonderzoek kan besluiten tot een strafrechtelijk onderzoek. Daarnaast is het onoverkomelijk dat ProRail als een van de grootste opdrachtgevers in de spoor infrastructuur te maken krijgt met claims van aannemers, opdrachtgevers en de omgeving. Uiteraard wordt dit zoveel mogelijk voorkomen door onder andere aandacht te geven aan kwalitatieve contracten en contractmanagement gedurende de uitvoering van projecten.

Beheerconcessie

Onze verantwoordelijkheden staan in de Spoorwegwet en zijn vertaald naar de beheerconcessie. De huidige beheerconcessie loopt van 2015 tot 2025. In deze beheerconcessie zijn de verantwoordelijkheden van ProRail vastgelegd:

  • Het onderhoud van de hoofdspoorweginfrastructuur;

  • De voorbereiding en uitvoering van de uitbreiding van de hoofdspoorweginfrastructuur;

  • Een eerlijke, niet-discriminerende en transparante verdeling van de capaciteit;

  • Het leiden van het verkeer over de hoofdspoorweginfrastructuur.

Beheerplan

Jaarlijks stelt ProRail in samenspraak met het ministerie van Infrastructuur en Milieu een Beheerplan op met doelstellingen voor het desbetreffende jaar. Input hiervoor is onder meer de jaarlijkse beleidsprioriteitenbrief waarin het ministerie de belangrijkste aandachtspunten voor het komende jaar aangeeft. Wij meten de voortgang op basis van prestatie-indicatoren en rapporteren op halfjaarbasis aan het ministerie.

Organogram

Voeg toe aan Mijn verslag Toegevoegd aan Mijn verslag

Onze waardeketen

Samen met onze ketenpartners werken we aan onze belangrijkste ambitie: een beschikbaar en betrouwbaar spoor zonder vermijdbare ongevallen en verstoringen. In onze strategie en bedrijfsvoering zoeken we steeds naar mogelijkheden om in maatschappelijk opzicht een verschil te maken.

In opdracht van de overheid faciliteert ProRail de ‘spoorketen’. De spoorpartners zorgen voor de aanleg en het onderhoud van het spoor. Wij verdelen de beschikbare capaciteit tussen reizigersvervoerders, goederenvervoerders en andere gebruikers zoals aannemers en meettreinen. De overheid subsidieert en draagt financieel bij, en vervoerders betalen een vergoeding voor het gebruik van het spoor. De wensen en behoeftes van onze (in)directe klanten staan centraal in onze dienstverlening. Samen met partners als gemeenten en provincies zoeken we voortdurend het best mogelijke antwoord op hun vraag naar treinvervoer en stationsvoorzieningen.

Wij voeren structureel dialoog met de diverse stakeholders en laten jaarlijks onderzoeken hoe tevreden ze zijn over onze dienstverlening en prestaties.

Voeg toe aan Mijn verslag Toegevoegd aan Mijn verslag

Onze stakeholders

ProRail heeft operationele processen ingericht voor de dialoog met de diverse groepen stakeholders en tevredenheid wordt jaarlijks onderzocht.

.

Categorie

Stakeholder

Dialoog

 

Overheid

Ministerie van Infrastructuur en Milieu (concessieverlener, subsidieverlener, aandeelhouder)

Beheerplannen, halfjaar- en kwartaalrapportages, gesprekken, aandeelhoudersvergadering

  

Decentrale overheden, veilgheidsregio's

Bestuurlijke overleggen, gesprekken, klantarena’s, stuurgroepen, relatiedagen, reputatieonderzoek

  

Rijkswaterstaat

Gezamenlijke projecten, Strategische alliantie

 

Opdrachtgevers

Opdrachtgevers (gemeenten, provincies)

Relatiedagen, reputatieonderzoek, tevredenheid

  

Spoorpartners

Gunning, conferenties, allianties, inkoopbeleid, innovaties

 

Opdrachtnemers

Aannemers, leveranciers, ingenieursbureaus

Gesprekken

 

Klanten

Vervoerders

Verdeling capaciteit, accountmanagement, speerpunten, tevredenheidsonderzoek, samenwerking NS, concessieteams

  

Decentrale overheden

Gesprekken, relatiedag

 

Publiek

Reizigers, verladers, terminals, havens en consumentenorganisaties

Tevredenheidsonderzoek, speerpunten, beheer stations

  

Omwonenden

Omgevingscommunicatie, vragen en klachten

  

De samenleving

Omgevingscommunicatie, campagnes en voorlichting, vragen en klachten, tevredenheidsonderzoek

  

Media

Nieuwsberichten prorail.nl, woordvoering

 

Medewerkers

Medewerkers

Tevredenheidsonderzoek, performance management, panel, personeelsblad, intranet, managementcascade

  

Ondernemingsraad en vakbonden

Consultatie en overleg

 

Overig

Inspectie Leefomgevingen en Transport (ILT), Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid (ISZW)

Gesprekken

Onze spoorpartners

Onze spoorpartners zijn onder meer (regionale) reizigersvervoerders, goederenvervoerders, verladers, havens, aannemers, ingenieursbureaus, inspecties, werkplekbeveiligingsbedrijven, kabelaannemers en boorbedrijven. We maken prestatieafspraken, bijvoorbeeld over onderhoud en veiligheid. In de bouw gaan we allianties aan om kosten te besparen en risico’s te delen. Ook op het gebied van duurzaamheid wordt nauw samengewerkt, bijvoorbeeld met de Stichting Klimaatvriendelijk Aanbesteden & Ondernemen (SKAO).

We willen maximaal maatschappelijk rendement behalen en publieke middelen op een rechtmatige en doelmatige manier besteden. Duurzame samenwerking stimuleert onze spoorpartners om te blijven investeren in kennis en oplossingsgerichte innovatie. Wij leggen ons vooral toe op het specificeren, in concurrentie brengen en in onderling verband managen van de contracten met de spoorpartners. De werkzaamheden zelf besteden we waar mogelijk uit.

We werken op vele fronten nauw samen met de goederensector. In 2015 is het Landelijk Coördinatieteam Goederen van start gegaan. In dit overleg worden alle zaken die het spoorgoederenvervoer raken besproken. Daarnaast is samen met Havenbedrijf Rotterdam en Amsterdam een samenwerkingsprogramma gestart. Binnen dit programma zijn maatregelen benoemd die een bijdrage leveren aan de verbetering van de concurrentiepositie van het spoorgoederenvervoer. Elk kwartaal komt de Programmaboard bij elkaar om de voortgang op de maatregelen te bespreken. In de Programmaboard zitten de COO van het Havenbedrijf Rotterdam, de CEO van het Havenbedrijf Amsterdam) en de COO van ProRail.

Alliantie met Rijkswaterstaat

ProRail werkt actief samen met andere grote publieke opdrachtgevers, zoals met Rijkswaterstaat sinds 2011. Bestaande samenwerkingen worden versterkt en uitgebouwd en gezamenlijk ontplooien we nieuwe initiatieven. Ook in de beheerconcessie 2015-2025 heeft de samenwerking met Rijkswaterstaat een prominente plaats. Gezamenlijk werken we aan thema’s zoals marktbenadering, projectsamenwerking, arbeidsmarktstrategie, assetmanagement, tunneltechnologie en IT, communicatie, verkeersleiding en verkeersmanagement, innovatie, duurzaamheid en cyberveiligheid. De voortgang wordt structureel besproken en eens per jaar worden de minister en de staatsecretaris van Infrastructuur en Milieu geïnformeerd.

Samenwerking met havens en verladers

Samen met havens, verladers, operators en terminals is de Lange Termijn Spooragenda ontwikkeld en het Operationeel Spoor Concept Goederenvervoer (OSCG) opgesteld. Havens en verladers zijn ook nauw betrokken geweest bij de ontwikkeling van het maatregelenpakket voor het dossier Derde Spoor Duitsland.

Met de Havenbedrijven van Amsterdam en Rotterdam onderzoeken we de mogelijkheden om verdere groei van het goederenvervoer mogelijk maken. De aandacht gaat vooral uit naar verbetering van de kwaliteit van de gehele spoorgoederenvervoerketen in de havengebieden. Hiermee geven we deels invulling aan het prestatiegebied ‘Aansluitingen’ uit de beheerconcessie van ProRail.

Reizigers denken mee

Regelmatig contact met het Landelijk Overleg Consumentenbelangen Openbaar Vervoer (Locov) biedt ProRail de mogelijkheid om het (kritisch) perspectief van reizigers mee te nemen. Vorig jaar zijn ook samen met Rover aandachtspunten vastgelegd.

Kennisgrenzen verleggen

ProRail en kennispartners werken nauw samen om nieuwe kennis te ontsluiten en kennis uit andere sectoren en uit de wetenschap toe te passen. Enkele voorbeelden:

  • Met TNO bundelen we de kennis van beide partijen en TNO treedt op als onafhankelijk adviseur en toetser bij innovatietrajecten;

  • In samenwerking met TU Delft zetten we wetenschappelijke kennis en onderzoek in voor strategische vraagstukken;

  • Het Loket Marktinnovaties zet de deur open voor innovaties uit de markt. Voorbeelden zijn het plaatsen van smart sensoren en de start met het testen van een geluidsdiffractor op laag scherm langs het spoor.

  • Binnen Next Generation Infrastructures 2 werken ProRail, RWS, Schiphol, Alliander, Vitens en Havenbedrijf Rotterdam aan de uitwisseling en opbouw van kennis.

ProRail internationaal

Een van de taken van ProRail is vervoerders in staat te stellen efficiënt internationaal vervoer te bieden. Daarom werken wij nauw samen met internationale sectorpartners en in samenwerkingsverbanden. Wij houden ons ook bezig met de impact en beïnvloeding van Europees spoorbeleid en trekken daarin samen op met het ministerie van Infrastructuur en Milieu. Een voorbeeld is de verdere ontwikkeling van de Rail Freight Corridors en het Europese Spoornetwerk TEN-T. In 2016 hebben we ook een actieve bijdrage geleverd aan PRIME. Met behulp van dit Platform for European Rail Infrastructure Managers wisselen de Europese Commissie en infrastructuurbeheerders ideeën en voorstellen uit. In 2016 onder meer op het gebied van digitalisering en KPI’s. Ook is ProRail lid van European Infrastructure Managers (EIM), een groep onafhankelijke infrastructuurmanagers die onderling kennis uitwisselen Onder andere via Railnet Europe draagt ProRail bij aan een zo soepel mogelijk Europees treinverkeer. Een voorbeeld van een specifieke internationale alliantie is die met Rijkswaterstaat en het Zweedse Trafikverket, waarbinnen we samenwerken aan inkoop, innovatie en leiderschapsontwikkeling. Verder ontvangt ProRail regelmatig internationale delegaties. In 2016 bracht onder andere een Japanse delegatie een bezoek aan ProRail.

Voeg toe aan Mijn verslag Toegevoegd aan Mijn verslag

Internationaal vergelijken

De beheerconcessie schrijft voor dat ProRail ten minste elke vier jaar – voor het eerst in 2015 - meewerkt aan een in opdracht van de concessieverlener uit te werken internationale benchmark. Het ministerie van Infrastructuur en Milieu, ProRail en NS hebben geconstateerd dat de voorschriften in de beheer- en de vervoerconcessies rond de uit te voeren benchmarks niet congruent zijn: de scope, momenten en intervallen verschillen.

In 2015 is een voorstel gedaan om de benchmarks te harmoniseren. Op basis hiervan heeft ProRail in 2016 de opdracht gekregen om zoveel mogelijk samen met NS de internationale benchmark op te zetten en uit te voeren. In de rapportage zullen onder meer de prestaties van ProRail en NS worden vergeleken met die van infrabeheerders en vervoerders in België, het Verenigd Koninkrijk, Zwitserland, Denemarken, Zweden en Frankrijk. De eerste resultaten hiervan worden in 2017 opgeleverd.

Voeg toe aan Mijn verslag Toegevoegd aan Mijn verslag

Maatschappelijk verantwoord ondernemen

Nieuwe ambities voor periode 2016-2030

De samenleving en het klimaat veranderen. Om op deze veranderingen te kunnen inspelen, heeft ProRail in 2016 nieuwe ambities vastgesteld om het spoor verder te verduurzamen. ProRail wil dat duurzaamheid een vanzelfsprekend onderdeel is van de bedrijfsprocessen. Daar werken we intensief aan, vooral met andere partijen in de sector: vervoerders, overheden, leveranciers, aannemers en ingenieursbureaus. ProRail voldoet aan de wet- en regelgeving en we rapporteren transparant over de voortgang.

Sturing en beheersing

Maatschappelijk verantwoord ondernemen is geïntegreerd in de bedrijfsdoelstellingen van ProRail. Naast het streven naar een veiliger en duurzaam spoor, bestaat er binnen ProRail aandacht voor transparantie, professioneel opdrachtgeverschap, goed werkgeverschap, duurzame leeftijdsopbouw van ons personeelsbestand en integriteit.

Duurzaamheid in de strategie

In de Lange Termijn Spooragenda stelt het ministerie van Infrastructuur en Milieu dat het spoor, in vergelijking met andere modaliteiten, zijn leidende positie als duurzaam transportmiddel moet behouden en voorop moet blijven lopen op het gebied van duurzame innovaties, die bijvoorbeeld energiebesparingen mogelijk maken.

Organisatie duurzaamheid

In de beheerconcessie omvat het prestatiegebied duurzaamheid onder meer de lokale milieu-effecten en de uitstoot van broeikasgassen door de uitvoering van de concessie en het vervoer over de hoofdspoorweg, een efficiënt gebruik van verantwoord gewonnen grondstoffen, en de ruimtelijke kwaliteit en het behoud van biodiversiteit. Deze thema’s zijn de speerpunten van ons nieuwe meerjarenplan Duurzaamheid voor 2016-2020. De aansturing van ProRail’s duurzaamheidsbeleid vindt plaats vanuit de bedrijfseenheden, ondersteund door een centrale afdeling. Deze aansturing is vastgelegd in het managementsysteem.

Voeg toe aan Mijn verslag Toegevoegd aan Mijn verslag