Stations- en spoorvernieuwing

Het groeiende aantal personen en goederen dat zich verplaatst over het spoor zet in de toekomst door, daarom werken we aan verbetering van het spoor en de stations. Intensiever treinverkeer is ook goed voor de economie. In 2017 hebben we stations vernieuwd, nieuwe stations opgeleverd en het spoor op diverse plekken vernieuwd.

Op de Stationsbelevingsmonitor (SBM) blijft de stijgende trend doorzetten. Voor het eerst scoort het algemeen oordeel nu in alle regio’s gemiddeld een 7 of hoger, wat betekent dat reizigers stations positief beleven.

Het aantal transferincidenten is ten opzichte van vorig jaar licht gedaald. Gegeven de stijgende vervoersomvang en de verhoogde aandacht voor melding en registratie is dit positief.

Ons gezamenlijke programma met NS ‘Verbeteraanpak Stations’ (onderdeel van het programma Beter en Meer) heeft vorig jaar verschillende resultaten opgeleverd: er is een dashboard ontwikkeld voor het monitoren van onder meer de reizigerstevredenheid, veiligheid, transfercapaciteit, keten (parkeer- en fietsvoorzieningen), duurzaamheid en betrouwbaarheid. Met behulp van dit dashboard kunnen we onze activiteiten op stations prioriteren.

Op de stations Arnhem Centraal en Utrecht Centraal zijn stationsplattegronden gerealiseerd. Den Haag Centraal is in oktober 2018 aan de beurt, waarna ruim 50 stations zullen volgen. De vergrote TB3-schermen[1] hangen voor 95% op de grootste stations, de overige 5% worden inclusief koppeling met een camera in 2018 aangebracht. Door de grotere schermen kunnen reizigers beter en op grotere afstand de vertrektijden zien. Onze presentatie van het informatiepunt is op het congres over de Vechtdallijnen goed ontvangen bij medewerkers van vervoerders, provincie en gemeente. Voor reizigers wordt de entree van kleinere stations daarmee goed herkenbaar en voor vervoerders en decentrale overheden biedt het Landmark ruimte voor het verstrekken van informatie en profilering. De eerste proeven vinden in 2018 op twee stations plaats.

Op het gebied van duurzaamheid zijn eveneens goede stappen gezet. Met drie leveranciers hebben we een raamcontract ondertekend voor het vervangen van alle verlichting op stations door led-verlichting. Ook andere duurzame projecten zijn uitgevoerd, zoals het aanbrengen van 1900 zonnepanelen op de sporenkap van station Eindhoven. Op station Zuidbroek wordt een beschuttingssysteem met zonnecellen getest. Tevens worden materialen duurzamer, zoals tegels in Blerick en een trap in Delft. Bij het wegviaduct Vliegveldstraat in Deurningen zijn bodemassen uit de afvalenergiecentrale ingezet als ophoogmateriaal en bij de spoorbrug in Zuidhorn is een ecologische wand gerealiseerd.

Met diverse stakeholders is samenwerking van start gegaan of geïntensiveerd. Er is overeenstemming met ROVER over het opheffen van niet gebruikte reisinformatiepanelen. In samenwerking met het Tropenmuseum, het Afrikamuseum, het Museum voor Volkenkunde, NS en de BankGiro Loterij zijn op vier stations tijdelijke pop-upmusea in de wachtruimten geopend om het wachten voor reizigers plezieriger maken. ProRail en NS Stations organiseerden gezamenlijk een stationscongres rond het thema samenwerking met onze stakeholders op en rond stations. Dit congres werd door deelnemers met gemiddeld een 8 gewaardeerd.

Om de veiligheid verder te verbeteren, is het cameratoezicht op diverse stations verhoogd. Tevens werkt ProRail in samenwerking met NS security aan de uitwerking van veiligheid en anti-terrorismemaatregelen op stations.

Met het programma Toegankelijkheid zijn diverse mijlpalen bereikt. De voelbare, in braille uitgevoerde plattegrond van Utrecht Centraal werd gepresenteerd op de Ziezo-beurs. Daarnaast zijn er voelbare stationsplattegronden beschikbaar voor de stations Rotterdam Centraal, Utrecht Centraal, Amsterdam Centraal en Den Haag Centraal. Ook zijn voortaan op alle stations blindengeleidelijnen aanwezig waarmee alle stations in Nederland toegankelijk zijn gemaakt voor blinden en slechtzienden. Dit laatste is uniek in de wereld en heeft voor veel positieve aandacht in binnen- en buitenland gezorgd.

Met het Actieplan Fiets is de stallingscapaciteit in 2017 uitgebreid met 20.000 extra fietsplekken, waaronder op Utrecht Centraal (nu 6.000 fietsplekken, in 2018 worden dat er 12.500, de grootste ter wereld). De deur-tot-deurreis wordt hiermee vergemakkelijkt en de stationsomgeving verbeterd.

Mijlpalen in projecten

We hebben samen met onze partners enkele prestigieuze prijzen gewonnen, wat laat zien dat ProRail toonaangevend is: Station Breda werd verkozen tot Beste Gebouw van het Jaar door de Bond van Nederlandse Architecten en de fietsenstalling van Utrecht Centraal ontving de Nederlandse Betonprijs. Daarnaast heeft project Driebergen-Zeist de interne Duurzaamheidstrofee gewonnen.

Rijn-Alpenkorridor (RAISE-IT): de stations Arnhem Centraal en Nijmegen zijn onderdeel van casestudies van het RAISE-IT project (Arnhem, Nijmegen, Düsseldorf, Frankfurt am Main, Karlsruhe en Genua). Binnen dit project wordt onderzoek gedaan om tegemoet te komen aan de transportvraag langs de belangrijkste knooppunten.

Diverse stations zijn verbeterd en of vernieuwd. Denk aan station Tilburg, Tilburg Universiteit, Buitenpost, station Eindhoven, inclusief lichtkunstwerk van Daan Roosegaarde. Deze verbouwing heeft een van de laatste grote stations toegankelijk gemaakt door de realisatie van drie liften. Een groot aantal stations op de noordelijke lijnen is in samenwerking met de provincie Groningen voorzien van nieuwe outillage, waardoor het comfort op de stations is toegenomen.

Naast het spoor in Hilversum zijn minigeluidschermen aangebracht om de geluidsoverlast voor omwonenden terug te dringen. Op het traject Amsterdam-Utrecht is een nieuwe stalen spoorbrug over het Amsterdam-Rijnkanaal in gebruik genomen. Ook bij Zuidhorn is een nieuwe brug geopend. Dankzij spooraanpassingen rijden er tussen Gouda en Alphen aan den Rijn per uur voortaan vier treinen in plaats van twee. In Eindhoven is het emplacement vernieuwd en de veiligheid in onder meer Venlo, Oisterwijk en Mook is verbeterd door diverse overwegen te vervangen door ongelijkvloerse kruisingen. Halte Boskoop Snijdelwijk is geopend op de lijn Alphen – Gouda en zorgt voor een betere ontsluiting van Boskoop. Een flink gedeelte van emplacement Kijfhoek is vernieuwd en dat zorgt voor een betere doorstroming van het goederenvervoer. Doordat de spoorlijn Zwolle – Kampen geëlektrificeerd is, verloopt het treinverkeer zowel duurzamer als efficiënter. Door spoorverlenging en de bouw van twee nieuwe stations rijdt de trein tussen Groningen en Roodeschool voortaan direct door naar de haven. Bij station Hoofddorp is vorig jaar nieuwe opstelcapaciteit gerealiseerd.

In 2016 zijn bij het spoor op de Moerdijkbrug problemen ontdekt met de spoorlassen en de spoorgeometrie. Dat leidde tot vertraagde en uitgevallen treinen. Dankzij medewerking van de reizigers- en de goederenvervoerders en de inzet van de aannemer is het gelukt om vorig jaar de volledige bovenbouw van deze brug te vervangen. Het aantal storingen en de hinder is daarmee fors verminderd.

Op station Schiphol Airport hebben we de transfer verbeterd. We hebben de trappen naar het (smalle) 1e perron aangepakt en de instapbalk (Intelligent Platform Bar – IPB) geïnstalleerd en operationeel gemaakt. Hiermee verbetert de spreiding van reizigers over het perron doordat te zien is hoe lang de trein is en waar de deuren zich zullen bevinden. Daarnaast zijn in 2017 de keerkleppen vervangen van de brandblusleidingen in beide tunnelbuizen op Schiphol Airport. Bovendien zijn er diverse verbeteringen in de brandmeldinstallaties van de Schipholtunnel doorgevoerd.

Met het programma Landelijk Verbeterprogramma Overwegen (LVO) werken we aan de verbetering van overwegen door heel Nederland. Zo is voor 100 overwegen onderzocht hoe de ‘dichtligtijden’ (de tijd dat een overweg gesloten is) geoptimaliseerd kunnen worden. Tevens liepen vorig jaar projecten rond de gedragsbeïnvloeding van reizigers. Dat doen we onder meer door de overweg opvallender te maken of, als mensen onverhoopt tussen gesloten overwegbomen terecht komen, hen een veilige uitweg te bieden.

Campagne ‘ProRail vernieuwt’

ProRail maakt zich sterk voor intensief en betrouwbaar treinverkeer door sporen en stations te vernieuwen. Tijdens die vernieuwingen worden treinen vaak deels of geheel uit dienst genomen. In 2017 was dat vooral rond de feestdagen in het voorjaar en tijdens de mei-, de zomer- en de herfstvakantie. Om meer bekendheid en begrip te genereren voor alle verbouwingsactiviteiten, waar vervoerders, reizigers en verladers flink last van hebben, is er sinds 2014 de campagne ‘ProRail vernieuwt’ in het leven geroepen. Hierbij zetten we een mix van communicatiemiddelen in en onderhouden we een actieve dialoog met diverse partijen op en rond het spoor.

Ook in 2017 werd gebruik gemaakt van mobiel adverteren, Google AdWords en Facebook-advertenties, en dat trok veel bezoekers naar de website, waar informatie voor reizigers op stond.

  • 1 TB3: treinbeeld, 3 schermen met 21 eerstvolgende vertrekkende treinen

Mijn Verslag (0)