Veilig leven

ProRail werkt continu aan de veiligheid op overwegen en trof in 2017 met name maatregelen voor niet actief beveiligde overwegen, bijzondere oversteken en exceptioneel en zwaar vervoer. Daarnaast werd een nieuw programma voor suïcidepreventie, nazorg en afhandeling gestart.

Informatie-indicator veiligheid
  • Aantal aanrijdingen tussen een trein en persoon of wegverkeer op een overweg (exclusief suïcides).

Suïcides

* Aantal gemelde suïcides op het spoor met dodelijke afloop.
* Aantal gemelde pogingen van suïcide op het spoor met zware verwondingen tot gevolg.

Incidenten overweg Oude Trekweg te Harlingen

In 2017 hebben zich twee incidenten voorgedaan op de particuliere overweg Oude Trekweg te Harlingen. Bij één daarvan kwamen twee mensen om het leven. In overleg met de eigenaar is in 2017 een alternatieve ontsluitingsweg in gebruik genomen waarna de overweg kon worden afgesloten.

Landelijke aanpak niet actief beveiligde overwegen (NABO)

ProRail heeft in 2016 de ambitie uitgesproken alle 127 openbare en openbaar toegankelijke niet actief beveiligde overwegen (NABO’s) op het reizigersnet binnen enkele jaren op te heffen. In die gevallen dat dit niet tot de mogelijkheden behoort, wil ProRail dat de overwegen minimaal worden voorzien van een actieve beveiliging. In 2017 heeft het NABO-programma daartoe een impuls gekregen. Met alle wegbeheerders zijn verkennende gesprekken gevoerd, gericht om te komen tot afspraken over een plan per overweg waaraan de wegbeheerder ook financieel gaat bijdragen. In 2017 zijn reeds 10 onbeveiligde openbaar toegankelijk overwegen opgeheven of beveiligd. Het programma licht hiermee op schema.

Ook werken we aan de ontwikkeling van een goedkopere manier om overwegbomen te activeren en onderzoeken we de haalbaarheid van nieuwe waarschuwingsinstallaties voor niet actief beveiligde overwegen in havens en op industrieterreinen.

Landelijk Verbeterprogramma Overwegen (LVO)

Met dit programma werken we aan de verbetering van overwegen door heel Nederland. Zo is de voorbereiding van de realisatie van de zogenaamde ‘aftellers’ op perrons in volle gang. Daarnaast is voor 100 overwegen onderzocht hoe de ‘dichtligtijden’ - de tijd dat een overweg gesloten is – geoptimaliseerd kunnen worden. Tevens liepen vorig jaar projecten rond de gedragsbeïnvloeding van reizigers. Dat doen we onder meer door de overweg opvallender te maken of, als mensen onverhoopt tussen gesloten overwegbomen terecht komen, hen een veilige uitweg te bieden.

Bijzondere oversteken

In 2017 is een procedure in gebruik genomen om bijzondere oversteken, zoals kuddes schapen en carnavalsoptochten, te faciliteren bij het veilig passeren van de overwegen. Tevens zijn in 2017 de voorbereidingen getroffen om alle overwegen te voorzien van een verwijzing naar website voor informatie omtrent deze procedure. Hiermee geeft ProRail invulling aan een aanbeveling van de Onderzoeksraad voor Veiligheid naar aanleiding van het incident in Dalfsen in 2016.

Zwaar vervoer

In 2017 hebben zich meerdere incidenten op overwegen voorgedaan, waarbij zwaar vervoer was betrokken. Naar aanleiding hiervan heeft ProRail een Challenge georganiseerd waaraan branchepartijen deel hebben genomen. De branche gaat naar aanleiding hiervan kijken naar mogelijkheden voor het verbeteren van de opleiding, informatie en voorbereidingen van het transport. In 2018 zal het overleg met de Branchepartijen een vervolg krijgen.

Suïcidepreventie en -afhandeling

In 2017 vonden op het spoor 215 suïcides met fatale afloop plaats, iets minder dan in 2016. De gemiddelde afhandelduur is met ongeveer een half uur verkort naar 3:03 uur per incident. Verder heeft ProRail met de andere betrokken partijen de basis gelegd voor een aangepaste werkwijze qua afhandeling van suïcides. Daarmee wordt een zorgvuldige onderzoek naar de toedracht gecombineerd met minimale impact op de afhandelduur en daarmee de treindienst.

Gedurende 2017 heeft ProRail in samenspraak met de vervoerders het nieuwe programma voor suïcidepreventie, afhandeling en nazorg voor de periode 2017-2021 afgerond. Dit programma is inmiddels opgenomen in MIRT en wordt in de komende jaren uitgevoerd, samen met vervoerders en andere partijen.

ProRail blijft zich inzetten voor een integrale, gezamenlijke aanpak en werkt hiervoor ook intensief samen met ketenpartners. Sinds 2014 draagt ProRail bij aan de Landelijke Agenda Suïcidepreventie van VWS. Hierin werken wetenschappelijke organisaties, instellingen voor geestelijke gezondheid en ‘113 Zelfmoordpreventie’ samen om suïcides terug te dringen. De samenwerking tussen ProRail en 113 krijgt vanuit het nieuwe programma een flinke impuls, bijvoorbeeld door het aansluiten van ProRail en NS bij de Supranet-initiatieven initiatieven (samenwerking met instellingen voor Geestelijke Gezondheidszorg).

De komende programmaperiode wil ProRail opnieuw risicolocaties en baanvakken voorzien van verscheidene anti-suïcidemaatregelen. Hierbij zet ProRail zich in voor het toepassen en uitbreiden van het beproefde maatregelenpakket. Instructie en opleiding van eigen personeel en communicatie over het onderwerp blijven aandachtspunten. Ook is er veel ruimte om nieuwe organisatorische en technische maatregelen te ontwikkelen en te beproeven. In dit kader zijn bijvoorbeeld de voorbereidingen en maatregelen voor de pilot ‘aangepast licht’ op een aantal overweg- en zijn het afgelopen jaar getroffen, zodat deze begin 2018 van start kan gaan. In 2018 zal worden verkend hoe camerabeelden effectief kunnen worden ingezet voor preventiedoeleinden. Daarbij is het organiseren van de opvolging een van de belangrijkste aandachtspunten.

PazzUp: onderwijsvoorlichting

ProRail biedt de onderbouw van middelbare scholen en de groepen 5 t/m 8 van basisscholen de mogelijkheid om te werken met het digitale lespakket PazzUp over veiligheid rond het spoor voor het onderwijs. Voor middelbare scholen bieden we ook een bezoek van een gastdocent van ProRail aan. In 2017 is het digitale lesmateriaal (op www.pazzup.nl) aangepast zodat het nog beter aansluit bij de doelgroep. Daarnaast is het materiaal aangepast naar de nieuwe stijl van ‘ProRail Verbindt, Verbetert, Verduurzaamt’. Gastdocenten van ProRail gaven gastlessen aan zo’n 4.000 leerlingen op in totaal 46 scholen, waarvan 40 middelbare scholen en zes basisscholen.

Communicatie met basisschoolleerlingen

We werken samen met het NS-voorlichtingsprogramma Luisteris. ProRail richt zich met digitaal lesmateriaal op de basisschoolleerlingen van groep 5 t/m 8 en de onderbouw van de middelbare school. NS Luisteris richt zich met de gastlessen over veilig gedrag bij het spoor in de eerste plaats op de basisscholen maar incidenteel vinden ook bij ROC’s voorlichtingscampagnes plaats.

Sinds 2017 bieden wij als werkgever de mogelijkheid om binnen werktijd gastlessen te verzorgen op de basisschool van zijn/haar kind. In deze les maken kinderen kennis met ProRail en leren ze waar ze op moeten letten bij het oversteken van een overweg.

Mijn Verslag (0)