Materialiteitsanalyse

Stakeholderdiners

Op 1 en 14 mei 2018 heeft ProRail twee stakeholderbijeenkomsten georganiseerd. Het doel hiervan was om onze strategie verder te verdiepen, te onderbouwen en te laten aansluiten op de externe behoeften en verwachtingen ten aanzien van het spoor nu en in de toekomst. We stellen ons op als verbindende partner die zijn ambities gezamenlijk met de stakeholders wil verwezenlijken.

Op de bijeenkomst van 1 mei 2018 met het thema bereikbaarheid en verstedelijking hebben wij gasten ontvangen van provincies, gemeentes, openbaarvervoersbedrijven, aannemers, Rijkswaterstaat en reizigersorganisaties. Op de bijeenkomst van 14 mei 2018 met het thema regionale bereikbaarheid, economie en duurzaamheid hebben we gesproken met stakeholders vanuit kennisinstituten, regionale vervoerders, provincies, gemeentes, reizigersorganisaties en de goederensector.

Tijdens deze bijeenkomsten kwamen op hoofdlijnen acht thema’s aan de orde. De stakeholders gaven aan dat:

  • capaciteitsgroei voor goederen en reizigers essentieel is. Ze gaven aan dat we voor reizigers een nieuw model zouden kunnen introduceren waarbij eerst vervoer wordt gerealiseerd en daarna huizen worden gebouwd. Voor goederen gaven ze aan dat we nadrukkelijk over de grens moeten kijken;

  • we creatief moeten meedenken over de financiering van het OV, met een scherp oog voor de onderhoudskosten;

  • we de mogelijkheden voor meer flexibiliteit en differentiatie in het spoorsysteem moeten onderzoeken. Enerzijds betreft dat differentiatie in het gebruik van voorschriften, in het tijdstip van bouwen en in de besluitvorming. Anderzijds braken ze een lans voor flexibilisering van het systeem naar lightrail, zodat rijtuigen van het station de stad in kunnen;

  • we samen met (de)centrale overheden moeten investeren in capaciteit, vernieuwing en innovatie. De stakeholders gaven aan dat aanbod in de OV-sector vraag kan creëren en dat we daar bij onze beoordeling en advisering rekening mee moeten houden;

  • we ons meer moeten richten op klantgerichtheid voor zowel de regionale vervoerders als voor de goederenvervoerders. De stakeholders gaven hierbij aan dat zij hier de afgelopen jaren een grote verbetering in hebben gezien;

  • we ons moeten blijven richten op het verminderen van hinder door storingen, door noodzakelijke processen en door de behandeling en opstelling van treinen;

  • we ons voor het goederenvervoer meer moeten richten op Europa. We zouden daar een financieel voordeel moeten halen.

Enquête

Naast de inhoudelijke stakeholderbijeenkomsten, hebben wij in 2018 een enquête over onze materiële thema’s uitgezet onder vertegenwoordigers van belangrijke stakeholderorganisaties. De resultaten van de diners en de enquête hebben wij verwerkt in een materialiteitsmatrix en een materialiteitsanalyse. De matrix geeft een duidelijk overzicht van de mate van belang van de respectievelijke thema’s voor de stakeholders (y-as), afgezet tegen het belang van deze thema’s voor ProRail (x-as). In de materialiteitsanalyse geven wij de impact van de betreffende thema’s op ProRail weer. Tot slot laten wij zien hoe ProRail de input van de stakeholders verwerkt in strategie, beleid en communicatie.

In 2015 hebben wij een eerdere materialiteitsanalyse uitgevoerd. Die gaf ons een dieper inzicht in waar ProRail positieve en negatieve impact maakt en hoe dat onze stakeholders beïnvloedt. Wij hebben hier vervolgens rekening mee gehouden in ons beleid en zijn hierover de afgelopen jaren met onze stakeholders in dialoog gegaan. Na drie jaar hebben wij onze materialiteitsmatrix en de bijbehorende analyse herijkt op basis van de dialogen met onze in- en externe stakeholders en de enquête van eind 2018. Wij vroegen onze stakeholders om het relatieve belang van de materiële thema’s aan te geven (op een schaal van 1-onbelangrijk tot 5-zeer belangrijk) en om eventueel ook eigen thema’s toe te voegen. Deze enquête heeft de meest materiële, relevante thema’s voor onze stakeholders verhelderd en geeft aan waar ProRail prioriteit aan zou moeten geven.

Materialiteitsmatrix en de thema’s van 2018

Ten opzichte van de vorige materialiteitsanalyse in 2015, hebben we een aantal thema’s geactualiseerd en waar nodig opgesplitst in sub-thema’s, of juist samengevoegd, voor een consistentere toepassing. De thema’s vertegenwoordigen nu beter het complete spectrum van maatschappelijke en duurzaamheidsissues waar ProRail mee te maken heeft en sluiten ook beter aan bij de rapportage volgens Global Reporting Initiative (GRI). Sommige thema’s zijn vanwege de grote reikwijdte opgesplitst in sub-thema’s, maar voor de overzichtelijkheid logisch geclusterd onder een samenhangende noemer (Duurzame energie, energieverbruik en circulair materiaalgebruik brengen we bijvoorbeeld samen onder ‘Energieverbruik en CO2-uitstoot‘).

De ‘scores’ van de respondenten hebben wij in een vergadering van de Executive Committee afgezet tegen het belang dat ProRail hecht aan de diverse thema’s, waarbij de Executive Committee het gehele belang van ProRail vertegenwoordigt (inclusief medewerkers). Wij hebben de scores van 1 tot 5 omgezet naar een 3-puntsschaal (laag / midden / hoog) en weergegeven langs de assen van de matrix. Zo ontstaat een overzicht van het relatieve belang van de verscheidene materiële thema’s, waarbij de thema’s in de rechterbovenhoek topprioriteit hebben.

Bij de vergelijking van de matrix 2018 met de matrix 2015-2017 valt op dat onze stakeholders op vrijwel alle terugkerende thema’s in 2018 hoger scoren dan in 2015. ‘Duurzame inzetbaarheid’ stijgt van een laag belang in 2015 naar een hoog belang in 2018. De thema’s ‘capaciteit’, ‘innovaties en ontwikkeling’, ‘klanttevredenheid’ en ‘diversiteit en gelijke kansen’ zijn nieuw in de materialiteitsmatrix 2018. Voor deze thema’s is in de reguliere bedrijfsvoering altijd al aandacht, maar ook voor de externe stakeholders verdienen ze een prominentere plek. Daarnaast is het sub-thema ‘cybersecurity’ toegevoegd aan het geclusterde thema ‘veiligheid’. Cybercriminaliteit is een groeiend maatschappelijk probleem waar ProRail uiterst alert op is.

Hieronder volgt een toelichting op de materiële thema’s van de enquête.

1. Punctueel & Betrouwbaar spoor

ProRail wil dat mensen en goederen op de verwachte tijd op hun bestemming aankomen. Dat doen we door de levering van beschikbare treinpaden te garanderen en door treinen te laten rijden volgens de geplande dienstregelingen. Door goed en preventief onderhoud proberen we verstoringen zo veel mogelijk te voorkomen. Als zich verstoringen voordoen, zetten we ons in om de afhandeling te versnellen en de impact voor onze stakeholders te beperken. We handelen zo betrouwbaar mogelijk door voorspelbaar in informatiebehoeften te voorzien.

2. Spoorveiligheid

Spoorveiligheid omvat vier hoofdstromen:

  • Veilig werken
    Onze eigen medewerkers, onze opdrachtnemers en vervoerders verwachten veilige werkomstandigheden op en rond het spoor.

  • Veilig reizen
    Reizigers en verladers moeten kunnen rekenen op veilige infrastructuur en verkeersleiding over het spoor.

  • Veilig leven
    Voor de samenleving en omwonenden van het spoor draagt ProRail de verantwoordelijkheid om te zorgen voor een veilige leefomgeving rond het spoor, waarbij aandacht wordt besteed aan sociale veiligheid en verkeersveiligheid.

  • Cybersecurity
    Cybercriminaliteit neemt wereldwijd toe en is een maatschappelijk probleem. De digitalisering van de maatschappij brengt het risico met zich mee dat op afstand onrechtmatig toegang wordt verschaft tot de digitale omgeving en systemen van organisaties. Voor ProRail zou dit grote gevolgen kunnen hebben voor de betrouwbaarheid en de veiligheid van de diensten. ProRail draagt zorg voor gedegen beveiliging van haar digitale omgeving en systemen om een dergelijke situatie te voorkomen.

3. Capaciteit

Het thema capaciteit is onderverdeeld in de volgende sub-thema’s:

  • Capaciteit
    De vraag naar vervoer per trein groeit sterk voor zowel reizigers als goederen. Om deze vraag te faciliteren vergroten wij de capaciteit van het spoor en de stations en optimaliseren wij waar mogelijk de benutting hiervan. Waar nodig breiden we de capaciteit uit met infrastructurele aanpassingen.

  • Intermodaliteit
    Wij kijken samen met onze partners van andere modaliteiten naar de deur-tot-deur vervoersvraag en proberen hierop optimaal in te spelen.

4. Energieverbruik en CO2-uitstoot

Het thema energieverbruik en CO2-uitstoot is onder te verdelen naar drie sub-thema’s:

  • Duurzame energie
    Klimaatverandering is een wereldwijd probleem. ProRail draagt bij aan verlaging van CO2-uitstoot door zoveel mogelijk duurzame energie in te kopen en waar mogelijk zelf op te wekken.

  • Energieverbruik
    ProRail heeft invloed op het eigen energieverbruik en op dat van treinen en streeft naar reductie hiervan om bij te dragen aan verlaging van de CO2-uitstoot.

  • Duurzaam/circulair materiaalgebruik
    ProRail stimuleert duurzaam/circulair materiaalgebruik bij aanbestedingen en draagt hiermee bij aan verlaging van de CO2-uitstoot.

5. Innovaties & ontwikkeling

ProRail werkt aan innovatieve oplossingen die nodig zijn voor de realisatie van meer spoorcapaciteit, betere prestaties en een duurzamer en kostenefficiënter spoor.

6. Klanttevredenheid

Jaarlijks doet ProRail onderzoek naar de klanttevredenheid en de reputatie onder vervoerders, spoorpartners, overheden, omwonenden, treinreizigers en de eigen medewerkers.

7. Financiële prestaties

ProRail staat voor de uitdaging om zo efficiënt mogelijk waarde te creëren voor de stakeholders. Van belang is de juiste balans te vinden tussen de kosten per treinkilometer (de Life Cycle Costs) en de maatschappelijke waarde op korte en lange termijn.

8. Duurzame inzetbaarheid

Als werkgever hecht ProRail veel waarde aan tevreden en vitale medewerkers. ProRail biedt medewerkers de ruimte om eigenaar te worden van zijn of haar eigen loopbaan en ontwikkeling. ProRail investeert in de medewerkers met goede primaire en secundaire arbeidsvoorwaarden en de mogelijkheid om opleidingen te volgen.

9. Diversiteit en gelijke kansen

ProRail staat voor gelijke behandeling en gelijke kansen voor iedereen in de samenleving. Graag creëren we een werkomgeving waar verschillen tussen mensen gewaardeerd en benut worden.

10. Geluid en trillingen

Omwonenden van het spoor kunnen last hebben van geluid of trillingen veroorzaakt door passerende treinen of werkzaamheden aan het spoor. ProRail draagt zoveel mogelijk bij aan het minimaliseren van hinder voor de omgeving.

11. Afval

Als spoorbeheerder is ProRail (mede)verantwoordelijk voor de afvalstromen die ontstaan tijdens bouw en beheer. Afvaloverlast op het spoor en de stations dient zoveel mogelijk te worden beperkt. Afval is potentiële grondstof en dient zoveel mogelijk te worden gerecycled en gescheiden afgevoerd te worden door zowel ProRail als onderaannemers.

12. Biodiversiteit en natuurwaarden

Vanwege de doorkruising van leefgebieden van dieren en planten vormt de spoorweginfrastructuur een fysieke barrière voor de ontwikkeling en het behoud van biodiversiteit in Nederland. ProRail spant zich bij de aanleg en het beheer van het spoor in om de negatieve effecten van het spoor op het ecosysteem tot een minimum te beperken. Knelpunten tussen rijksinfrastructuur en natuur worden waar mogelijk opgelost, zodat natuurgebieden weer met elkaar worden verbonden.

Vertaling van de materialiteitsmatrix in beleid van ProRail

De materialiteitsmatrix en -analyse zijn in lijn met onze strategie die in 2018 is goedgekeurd door de aandeelhouder. De vier belangrijkste thema’s zijn:

  1. Punctueel en betrouwbaar spoor (Verbetert)

  2. Veiligheid

  3. Capaciteit (Verbindt)

  4. Energieverbruik en CO2-uitstoot (Verduurzaamt)

Zowel de uitkomsten van de stakeholderbijeenkomsten als de resultaten van de enquête hebben we meegenomen in de ontwikkeling van onze strategie.

De resultaten van de enquête komen voor het grootste deel al terug in de strategie Verbindt. Verbetert. Verduurzaamt. Ook nieuwe thema’s t.o.v. 2015 hebben volop onze aandacht. Thema’s, zoals cybersecurity en innovatie maken onderdeel uit van onze reguliere bedrijfsvoering. Daarnaast heeft ook het thema financiële prestaties onze aandacht in het strategische focusgebied investeringsruimte. Verder wordt er gewerkt aan innovatieve oplossingen voor overlast door geluid en trillingen.

Met de aanstelling van de programmamanager diversiteit en de ontwikkeling van een diversiteitsbeleid staat ook dit thema in de schijnwerpers. Daarnaast zal de materialiteitsanalyse worden gedeeld met de strategisch duurzaamheidsmanager die half februari 2019 start, zodat de relatie met en impact op het beleid ook vanuit duurzaamheid nog sterker wordt opgepakt.

Mijn Verslag (0)